Bản kẽm trong in ấn là tấm kim loại (kẽm hoặc nhôm) được phủ lớp thuốc nhạy sáng diazo, đóng vai trò khuôn in để chuyển mực lên giấy trong công nghệ in offset. Đây là công đoạn tiền kỳ, diễn ra sau khi có phim chụp hoặc file thiết kế đã duyệt, và trước khi bản kẽm được lắp lên máy in offset để chạy sản lượng. Người mới tìm hiểu quy trình in ấn thường nhầm bản kẽm với công đoạn chế bản hoặc maket vì cả ba đều nằm ở giai đoạn chuẩn bị trước in. Bài viết dưới đây của xưởng in tem nhãn In Sơn Nguyên giải thích cấu tạo bản kẽm, quy trình tạo bản kẽm, cách phân loại bản kẽm ướt/khô, công dụng và mức độ ảnh hưởng của bản kẽm đến chi phí đặt in offset số lượng lớn.
Bản kẽm trong in ấn là gì?
Bản kẽm trong in ấn là một tấm kẽm đặc biệt được sử dụng trong kỹ thuật in offset. Cấu tạo của bản kẽm là một tấm kim loại được gia công tinh xảo, sau đó được phủ một lớp diazo – một loại thuốc nhạy sáng có màu xanh. Lớp thuốc này giúp tạo ra các phần tử in (hình ảnh, văn bản, hoặc thiết kế) trên bề mặt của bản kẽm.
Bản kẽm được sử dụng trong máy in offset, đóng vai trò như một khuôn in để chuyển mực lên bề mặt giấy hoặc vật liệu cần in. Sau khi được gia công, bản kẽm sẽ được chụp qua một lớp phim nhạy sáng để tạo ra các vùng có mực in và không in. Quá trình này giúp cho bản kẽm trở thành một phần không thể thiếu trong quy trình in ấn offset.

>>>> XEM THÊM: Những điều cần biết khi chuẩn bị file in ấn mới nhất 2025
Quy trình tạo bản kẽm và phân loại bản kẽm in Offset
Quy trình tạo bản kẽm in ấn
Bản kẽm trong in ấn Offset thường được làm từ các chất liệu kim loại như kẽm hoặc nhôm. Tấm kẽm được phủ một lớp thuốc nhạy sáng (diazo) giúp tạo ra các phần tử in. Quá trình chế tạo bản kẽm sẽ bao gồm các bước gia công và xử lý để đảm bảo độ chính xác cao cho quá trình in ấn như sau:
- Quá trình chụp và tạo phần tử in: Sau khi có bản thiết kế, phim chụp sẽ được dùng để chụp lên bản kẽm. Bản kẽm được đưa vào một máy chụp, ánh sáng chiếu qua lớp phim lên bản kẽm. Phần tử in (vùng có mực) sẽ tiếp xúc với ánh sáng và bị ăn mòn, tạo ra các phần có khả năng giữ mực in. Những phần không tiếp xúc ánh sáng sẽ không bị ăn mòn và không có mực. Sau khi hoàn tất, bản kẽm sẽ được xử lý hóa chất để hiện các phần tử in.
- Lắp bản kẽm lên máy in offset: Sau khi tạo thành bản kẽm, tấm kẽm sẽ được lắp vào máy in offset. Bản kẽm được điều chỉnh để đảm bảo nó hoạt động hiệu quả với máy in và có thể tạo ra bản in ấn chính xác, sắc nét.

Phân loại bản kẽm in Offset ướt và khô
Bản kẽm trong in offset được chia thành hai loại chính, mỗi loại phù hợp với các nhu cầu in ấn khác nhau:
- Bản kẽm in Offset ướt: Đây là loại bản kẽm phổ biến nhất. Trong loại bản kẽm này, phần tử in sẽ kỵ nước và ưa mực, trong khi các phần tử không in sẽ có tính ưa nước, giúp ngăn ngừa hiện tượng lem mực. Khi in, phần mực sẽ bám vào các phần tử in, còn phần không in sẽ giữ lại nước, giúp làm sạch mực không cần thiết.
- Bản kẽm in Offset khô: Bản kẽm loại khô ít được sử dụng hơn, nhưng vẫn có ứng dụng trong một số trường hợp đặc biệt. Loại bản kẽm này không sử dụng nước. Các phần tử không in sẽ được phủ lớp silicon không thấm mực, trong khi phần tử in sẽ được phủ lớp photopolymer ưa mực. Loại bản kẽm này cho phép in nhanh và ít cần bảo trì hơn so với bản kẽm ướt.

Công dụng của bản kẽm và ảnh hưởng đến chi phí in ấn
Công dụng của bản kẽm trong in ấn Offset
Bản kẽm đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong quy trình in offset. Công dụng chính của bản kẽm là tạo ra bản in, giúp chuyển mực lên giấy và tạo ra các ấn phẩm in ấn sắc nét, đúng màu thiết kế. Dưới đây là các công dụng cụ thể của bản kẽm trong in offset:
- Tạo ra các bản in chính xác: Bản kẽm giúp chuyển các thiết kế hoặc hình ảnh từ phim sang tấm kẽm, sau đó chuyển tiếp lên giấy trong quá trình in. Điều này giúp tạo ra các ấn phẩm in ấn sắc nét và chi tiết, đúng với file thiết kế gốc.
- Chuyển mực in lên giấy: Mục đích chính của bản kẽm trong in Offset là giữ mực in và chuyển nó lên bề mặt giấy. Khi bản kẽm được đưa vào máy in offset, phần tử in trên bản kẽm sẽ bám mực và tạo ra hình ảnh hoặc văn bản trên giấy.
- Sử dụng cho các ấn phẩm số lượng lớn: Với khả năng sử dụng lâu dài và độ bền cao, bản kẽm là lựa chọn phù hợp cho các ấn phẩm cần in với số lượng lớn. Một bản kẽm có thể được sử dụng để in nhiều bản sao mà không cần phải thay mới.
- Đảm bảo chất lượng hình ảnh sắc nét: Bản kẽm giúp đảm bảo hình ảnh, chữ viết, hay các yếu tố thiết kế trên sản phẩm in ấn được sắc nét và chi tiết. Đây là yếu tố quan trọng khi in các sản phẩm như tờ rơi, bao bì, catalog hay sách báo.

>>>> XEM THÊM: In offset là gì? 5 lý do nên chọn in offset in ấn tem nhãn
Ảnh hưởng của bản kẽm đến chi phí in ấn
Chi phí bản kẽm trong một đơn hàng in offset phụ thuộc vào ba yếu tố chính: số lượng màu sắc, kích thước bản kẽm và số lượng sản phẩm cần in. Bảng dưới đây tổng hợp cách từng yếu tố tác động đến chi phí này.
Bảng các yếu tố ảnh hưởng đến chi phí bản kẽm
Ba yếu tố quyết định chi phí bản kẽm khi đặt in offset
| Yếu tố | Ảnh hưởng đến chi phí bản kẽm |
|---|---|
| Số lượng màu sắc | Mỗi bản kẽm chỉ in được một màu. Thiết kế dùng hệ CMYK (Cyan, Magenta, Yellow, Black) cần 4 bản kẽm riêng biệt, thêm màu pha thì số bản kẽm và chi phí tăng theo. |
| Kích thước bản kẽm | Bản kẽm khổ lớn tốn chi phí chế tạo và lắp đặt cao hơn bản kẽm khổ nhỏ. Kích thước bản kẽm phải tương thích với khổ máy in đang dùng. |
| Số lượng sản phẩm in | Bản kẽm có độ bền cao, in được số lượng lớn mà không cần thay mới, nên chi phí bản kẽm trên mỗi đơn vị sản phẩm giảm khi số lượng in càng lớn. |

Bản kẽm trong in offset là một phần quan trọng không thể thiếu trong quy trình in ấn, giúp tạo ra những ấn phẩm có độ sắc nét và độ bền cao. Chi phí ban đầu cho việc sản xuất bản kẽm có thể khá cao, nhưng lại giúp tiết kiệm chi phí cho các đơn hàng in số lượng lớn và đảm bảo chất lượng in ổn định qua từng bản in.
📝 Cần in tem nhãn offset số lượng lớn sau khi đã có file thiết kế?
Xưởng In Sơn Nguyên nhận tư vấn in ấn miễn phí. Gửi file thiết kế, nhận báo giá trong 2 giờ.
Giải đáp thắc mắc phân biệt bản kẽm với chế bản và maket
Bản kẽm khác gì chế bản trong quy trình in ấn?
Chế bản là công đoạn xử lý file thiết kế (canh màu, bình trang, tách màu CMYK) trước khi xuất phim; bản kẽm là tấm kim loại được phơi từ phim đó để tạo phần tử in. Nói cách khác, chế bản diễn ra trước, bản kẽm là kết quả vật lý của công đoạn phơi sáng sau chế bản, trực tiếp lắp lên máy in offset để chạy mực.
Bản kẽm và maket có phải cùng một công đoạn?
Không. Maket là bản dàn trang, bố cục hình ảnh và chữ trên file thiết kế gốc, thuộc công đoạn thiết kế đồ họa. Bản kẽm là công đoạn sản xuất, xuất hiện sau khi maket đã duyệt và qua chế bản, dùng để lên khuôn in trên máy offset. Một file maket có thể tạo ra nhiều bản kẽm khác nhau tùy số lượng màu in.
CÔNG TY CỔ PHẦN IN SƠN NGUYÊN
Từ năm 2013, Công ty Cổ phần In Sơn Nguyên vận hành 3 máy in offset Haotian, Nikel, Shiki tại xã Đại Thanh (Hà Nội), nhận file bản kẽm đã hoàn thiện từ khâu chế bản để lên khuôn và chạy sản lượng in tem nhãn theo yêu cầu cho nhà máy FDI và khu công nghiệp.
Địa chỉ: Đội 8, thôn Vĩnh Trung, xã Đại Thanh, thành phố Hà Nội
Hotline: 0979 262 230 | Zalo: Nhắn Zalo

CEO Nguyễn Sơn